Δευτέρα, Δεκέμβριος 10, 2018

1. ΑΠΟΨΕΙΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΜΝΗΜΟΝΙΟΥ Ν.4336/2015

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΟΥΖΙΟΣ

ΜΕΛΟΣ ΔΣ ΕΤΑΑ

 

Διατύπωση απόψεων συνολικής αναδιάταξης του ΕΤΑΑ για την ουσιαστική επίλυση των σημερινών προβλημάτων που αντιμετωπίζει και κυρίως για τις δυσμενέστατες προβλέψεις του νέου μνημονίου Ν.4336/2015

 

Με δεδομένη τη συγκρότηση ειδικής επιτροπής με στόχο την επεξεργασία ολοκληρωμένης πρότασης για το θέμα ( απόφαση ΔΣ ΕΤΑΑ ) αισθάνομαι την υποχρέωση σαν μέλος του ΔΣ να καταθέσω τις απόψεις μου ως συμβολή στο έργο της.

Οφείλω να διευκρινίσω ότι τα βασικά συμπεράσματα και οι προτάσεις, εδράζονται ουσιαστικά στα συγκεκριμένα στοιχεία που αφορούν κυρίως στο ΕΤΑΑ/ΤΣΜΕΔΕ των οποίων έχω έγκυρη γνώση. Θεωρώ ότι τα στοιχεία και των άλλων Ταμείων είναι ανάλογα, σε κάθε περίπτωση δε, τα μέλη της επιτροπής που προέρχονται από τους άλλους Τομείς, έχοντας έγκυρη γνώση των στοιχείων των Τομέων τους θα έχουν τη δυνατότητα των απαιτούμενων προσαρμογών.

 

  1. Σύντομο Ιστορικό

Το ΕΤΑΑ προέκυψε το 2008 σύμφωνα με το Ν. 3665 από την ενοποίηση των ανεξάρτητων Ταμείων κύριας ασφάλισης ΤΣΜΕΔΕ, ΤΣΑΥ και Ταμείου Νομικών καθώς και των μικρότερων Ταμείων πρόνοιας, υγείας και επικουρικής ασφάλισης, ασφαλισμένων των παραπάνω Ταμείων. Η ίδρυσή τους χρονολογείται από τη δεκαετία του 1930, δηλαδή πρόκειται για ιστορικά ταμεία των Ελλήνων επιστημόνων με ογδοντάχρονη ιστορική διαδρομή στην κοινωνική ασφάλιση.

Από την 12/11/2012, στα πλαίσια του Ν. 4093/12 οι κλάδοι Υγείας (σκέλος παροχής σε είδος) εντάχθηκαν στον ΕΟΠΥΥ.

Από την 1/9/2015, στα πλαίσια του Ν. 4336/2015 οι κλάδοι Επικουρικής Ασφάλισης των Τομέων του ΕΤΑΑ εντάσονται στο ΕΤΕΑ.

 

  1. Ιδιαιτερότητες των Τομέων του ΕΤΑΑ

Από την ίδρυσή τους μέχρι σήμερα οι Τομείς του ΕΤΑΑ παρουσιάζουν ιδιαιτερότητες που δεν σχετίζονται με τα βασικά χαρακτηριστικά των άλλων ΦΚΑ, που συνοπτικά είναι:

α. Ασφαλίζουν ιδιότητα και όχι εργασία. Αυτή η ιδιαιτερότητα ισχύει με καθολικό τρόπο για το ΤΣΜΕΔΕ και σε μεγάλο βαθμό για τους Τομείς Νομικών και Υγειονομικών.

β. Δεν έχουν χρηματοδοτηθεί ποτέ στην 80χρονη διαδρομή τους από τον κρατικό προϋπολογισμό, καλύπτοντας το σύνολο των υποχρεώσεων τους από ίδιους πόρους και παρά τα όσα έχουν υποστεί τα αποθεματικά τους (αναφορά γίνεται στην επόμενη ενότητα) παραμένουν υγιή και βιώσιμα ακόμη, σε αντίθεση με τους άλλους ΦΚΑ.

γ. Σε ότι αφορά στο ΤΣΜΕΔΕ διαχρονικά,περιλαμβάνει στις παροχές προς τους ασφαλισμένους του την εγγυοδοσία, διαδικασία που έχει στηρίξει σημαντικά την επιχειρηματικότητα στο χώρο των έργων και μελετών. Ιδιαίτερα δε την τελευταία εξαετία κατά την οποία η πρόσβαση στο Τραπεζικό σύστημα έχει γίνει περίπου αδύνατη, το ΤΣΜΕΔΕ αποτελεί τη μοναδική πηγή εγγυοδοσίας για χιλιάδες μικρές -μεσαίες επιχειρήσεις του Κλάδου καθώς και μεμονωμένους Μηχανικούς.

δ. Επίσης σε ότι αφορά στο ΤΣΜΕΔΕ είναι ο βασικός μέτοχος με ποσοστό 52% στην Attica Bank, τη μοναδική τράπεζα που έχει παραμείνει στον Ελληνικό τραπεζικό χώρο εκτός των τεσσάρων συστημικών.

 

  1. Καταγραφή προβλημάτων

Α. Από τη βίαιη, χωρίς καμία μελέτη και χωρίς τη συναίνεση των φορέων των ασφαλισμένων, ενοποίηση του Ν. 3655/08, όχι μόνο δεν επιλύθηκαν προβλήματα που προϋπήρχαν στους ανεξάρτητους φορείς, αλλά αντιθέτως μεγιστοποιήθηκαν και διευρύνθηκαν, συγκεκριμένα:

α. Οι ενοποιημένοι Τομείς, στερήθηκαν επιπλέον προσωπικό που μεταφέρθηκε για τις ανάγκες λειτουργίας του ΕΤΑΑ με αποτέλεσμα και σε συνδυασμό με τις αθρόες συνταξιοδοτήσεις που συντελούνται τα τελευταία χρόνια λόγω των δυσμενών ασφαλιστικών- συνταξιοδοτικών ρυθμίσεων, η εξυπηρέτηση των ασφαλισμένων για το σύνολο των αναγκών τους, να έχει γίνει βασανιστική και αναξιοπρεπής.

β. Οι λειτουργίες των Τομέων παρά τα επτά (7) έτη ενοποίησης που έχουν διανυθεί, στηρίζονται στις καταστατικές τους διατάξεις με αποτέλεσμα την πλήρη ανομοιογένεια σε όλα τα επίπεδα, δηλαδή κλάδους ασφάλισης, εισφορές, παροχές, ειδικές διατάξεις για συγκεκριμένες ομάδες (π.χ. μητέρες με ανήλικα τέκνα) κ.λ.π.

γ. Καμιά οικονομία κλίμακας δεν υπήρξε, αφού δεν έχουν διαμορφωθεί οι προϋποθέσεις ενιαίων προμηθειών, ενιαίων κανόνων αξιοποίησης αποθεματικών και περιουσίας, συγχωνεύσεις περιφερειακών, κ.λ.π.

δ. Ανυπαρξία Οργανισμού του Ταμείου σύμφωνου και προσαρμοσμένου στις νέες συνθήκες και ανάγκες, ελλιπείς προσπάθειες ηλεκτρονικής υποδομής των λειτουργιών του ταμείου που θα αντιστάθμιζαν εν μέρει τις μεγάλες ελλείψεις προσωπικού και θα βελτίωναν την εξυπηρέτηση των ασφαλισμένων.

   Β. Προβλήματα που προϋπήρχαν της ενοποίησης και νέα που δημιουργήθηκαν και έλαβαν εκρηκτικές διαστάσεις από την εξάχρονη μνημονιακή λαίλαπα:

α. Δραματική απομείωση του αποθεματικού κεφαλαίου του Ταμείου από την κλοπή του PSI, ύψους 2,6 δις (για όλους τους τομείς).

 

ΠΙΝΑΚΕΣ

 

Συγκριτικά Οικονομικά Στοιχεία ΤΣΜΕΔΕ

         από Ιαν. 2012   (προ PSI ) μέχρι Φεβ. 2014

 

 

Ημερομηνία Ιανουάριος 2012 Δεκέμβριος 2012 Αύγουστος 2013 Φεβρουάριος 2014
Λογαριασμός   Ταμιακής     Διαχείρισης   413.828.535 336.788.286 232.165.269 291.005.495
Διαθέσιμα Τράπεζας

Ελλάδας

 

3.259.142.485 1.369.791.082 1.507.737.992 1.744.183.575
Ακίνητα  28.509.176

 

28.509.176 28.509.176 28.509.176
Μετοχές  66.843.107

 

85.919.387 126.830.960 160.016.381
Αμοιβαία Κεφάλαια

 

5.038.719 6.393.414 6.623.944 8.965.734
ΛοιπέςΕπενδύσεις

(ΟΕΔ)

 

157.542.186 43.003.488 136.154.260 95.393.023
ΣύνολοΠεριουσίας

 

 3.930.904.208  1.870.404.833  2.038.021.601  2.328.073.384

 

 

 

 

ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΗΤΗΣ & ΑΚΙΝΗΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΟΜΕΩΝ ΕΤΑΑ

 

ΚΑΤΑ ΤΗΝ 31/12/2012 (χωρίς τους Κλάδους Υγείας).

 

 

 ΤΟΜΕΑΣ

 

 ΣΥΝΟΛΟ   ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ  ΠΟΣΟΣΤΟ
ΤΣΜΕΔΕ  1.866.413.138,77 65,17 %
ΤΣΑΥ  397.527.377,44 13,88 %
ΤΑΝ  410.569.732,84 14,34 %
ΤΠΕΔΕ  64.772.429,79 2,26 %
ΤΕΑΔ  68.698.251,72 2,40 %
ΤΠΔΑ  4.898.896,26 0,38 %
ΤΠΔΕ  1.052.995,56 0,25 %
ΤΑΣ  6.708.516,32 1,33 %
 ΣΥΝΟΛΟ

 

 2.864.015.710,23  100 %

 

 

 

Το κούρεμα των αποθεματικών των φορέων κοινωνικής ασφάλισης (τα ποσά σε €)
  Διαθέσιμα Ομόλογα
  προ PSI μετά PSI Απώλειες προ PSI μετά PSI Απώλειες
ΙΚΑ ΕΤΑΜ 103.994.281 80.874.582 23.119.699 1.408.548.271 1.138.546.046 270.002.226
ΟΓΑ Κ.Κ.Α. 164.828.167 94.256.422 70.571.745 905.092.000 285.103.980 619.988.020
ΟΓΑ Κ.Α. 224.819.000 79.783.846 145.035.154
ΟΑΕΕ 160.627.693 91.854.390 68.773.303 162.259.114 83.361.500 78.897.614
ΕΤΑΑ 5.558.580.197 3.180.146.840 2.378.433.357 823.710.715 622.010.639 201.700.076
ΕΤΑΠ ΜΜΕ 1.665.556.367 533.063.504 1.132.492.863 382.810.000 178.006.590 204.803.410
ΕΤΕΑΜ 79.459 40.723 38.736 18.414.000 15.257.964 3.156.036
ΤΕΑΔΥ 1.798.902.879 1.028.696.383 770.206.496 1.537.518.000 818.260.787 719.257.213
ΤΑΥΤΕΚΩ 1.015.788.309 580.875.599 434.912.709 216.626.811 98.895.605 117.731.206
ΤΕΑΙΤ 2.347.249.115 1.203.031.759 1.144.217.356 709.766.670 351.553.510 358.213.160
ΤΕΑΠΑΣΑ 519.718.654 266.355.802 253.362.852 16.600.000 13.205.584 3.394.416
ΤΑΠΙΤ 1.210.978.822 692.494.047 518.484.775 12.950.000 6.021.750 6.928.250
ΤΠΔΥ 351.547.242 201.031.073 150.516.169 28.000.000 13.020.000 14.980.000
ΕΤΑΤ 508.542.661 260.628.106 247.914.556 0
ΟΠΑΔ 686.303.648 351.730.609 334.573.039 66.400.000 32.698.800 33.701.200
ΜΤΠΥ 201.176.953 112.715.619 88.461.334 70.320.000 32.698.800 37.621.200
ΝΑΤ 47.814.993 36.253.369 11.561.624
ΤΑΠΕΤ 3.945.730 2.022.187 1.923.544
ΑΚΑΓΕ 2.190.304.518 1.122.531.031 1.067.773.487
ΟΑΕΔ 7.734.549 3.596.565 4.137.984
ΟΕΕ 232.000.000 107.880.000 124.120.000
ΟΕΚ 365.000.000 187.000.000 178.000.000
ΣΥΝΟΛΟ 19.140.674.238 10.137.078.612 9.003.595.627 6.583.834.582 3.768.425.399 2.815.409.182

 

 

β. Γιγάντωση της οφειλής του Κράτους από την τριμερή χρηματοδότηση των ΦΚΑ (Ν. 2084/92) ύψους μεγαλύτερου του 1 δις € και η πλήρης απόσυρση της συμμετοχής του ακόμα και από το πενιχρό βοήθημα των 360 € (Ν. 3863/10).

γ. Κατάργηση πόρων του Ταμείου με το πρόσχημα των κοινωνικών πόρων.

δ. Δραματική επιδείνωση της σχέσης ασφαλισμένων -συνταξιούχων, παραμέτρου κρίσιμης για τη βιωσιμότητα του Ταμείου. Ενδεικτικά κατά την περίοδο της ενοποίησης η σχέση αυτή ήταν:

  1. ΤΣΜΕΔΕ           7,2: 1,   το 2015 η σχέση είναι περίπου     4 : 1
  2. ΤΣΑΥ                   5 : 1,   το 2015 η σχέση είναι περίπου   3,5 : 1
  3. Ταμείο Νομικών 3 : 1,   το 2015 η σχέση είναι περίπου   2,5 : 1

Σημ. Τα σχετικά στοιχεία για ΤΣΑΥ και ΤΑΝ απαιτούν επιβεβαίωση.

ε. Η δραματική οικονομική καθίζηση, η τεράστια ανεργία (κυρίως νέων επιστημόνων), η μαζική μετανάστευση (κυρίως Μηχανικών και Γιατρών), η σχεδόν καθολική επέκταση της ελαστικοποίησης της μισθωτής εργασίας (μπλοκάκια), έχουν δημιουργήσει μεγάλες εισπρακτικές απώλειες στο Ταμείο και ταυτόχρονα δυσβάστακτες οφειλές που με τα τοκογλυφικά πρόστιμα καθιστούν αδύνατη την αποπληρωμή τους, με συνέπεια τη συνεχή μαζική έξοδο από την ασφάλιση χιλιάδων και τη συσσώρευση τεράστιων ποσών οφειλής που δεν θα εισπραχθούν ποτέ από το Ταμείο. Οι διαπιστώσεις αυτές γίνονται εμφανείς από τους παρακάτω πίνακες:

 

ΕΙΣΠΡΑΞΙΜΟΤΗΤΑ – ΟΦΕΙΛΕΣ ΕΕ ΤΣΜΕΔΕ

ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΚΔΟΘΕΝΤΑ ΕΙΔΟΠΟΙΗΤΗΡΙΑ ΠΟΣΟ ΕΞΟΦΛΗΘΕΝΤΑ ΠΟΣΟ
Α2010 65359 104.124.951,69 47516 75.528.490,69
Β2010 66109 105.753.419,51 48684 77.721.731,00
Α2011 68039 108.528.141,79 45689 72.502.436,30
Β2011 68489 109.678.545,07 46167 73.566.431,45
Α2012 69361 111.822.309,32 43119 69.198.500,00
Β2012 69818 113.189.750,98 41890 67.638.966,28
Α2013 69982 135.547.036,89 43018 78.731.134,00
Β2013 70002 118.745.352,00 41021 69.698.693,72
Α2014 67794 133.356.579,26 35543 65.221.297,00
Β2014 67791 134.538.642,22 32450 65.022.991,91

 

 

 

ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΣΜΕΔΕ

ΕΤΟΣ ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΩΝ
2010 4296 840
2011 3479 1275
2012 2301 2273
2013 2063 2942
2014 1807 2972

 

 

ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΣΑΥ

ΕΤΟΣ ΔΙΑΓΡΑΦΕΣΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΩΝ
30/4/13 566
30/4/14 865
30/4/15 1049

 

 

 

ΠΙΝΑΚΑΣ Τ. ΝΟΜΙΚΩΝ

ΕΤΟΣ ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΚΤΟΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΗΣΗΣ
2010 1895 262
2011 1714 351
2012 1561 554
2013 1879 1204
2014 1764 1034

 

 

στ. Οι παράλογες αυξήσεις που επέβαλε ο Ν. 3986/11 επιτείνουν τη ζοφερή πραγματικότητα που περιγράφηκε στο προηγούμενο σημείο και οδηγούν το Ταμείο στην πλήρη κατάρρευση, αυξάνοντας τη φυγή (με διάφορους τρόπους) ασφαλισμένων από το Ταμείο.

 

ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΣΜΕΔΕ

                          Ελεύθεροι Επαγγελματίες ασφαλισμένοι μετά την 1/1/1993

 

Ασφ.Κατ./Ποσό Κ.Σ(20%) Ειδ.Προσ(12%) Επικουρ(6%) Εφάπαξ(4%) ΚΥΤ(6.45%) ΟΑΕΔ Σύνολο/μήνα
1η / 693,35  138,7(>5ετίας) 83,2(>5ετίας) 41,6(>5ετίας) 27,73 44,72 10 346
69,3(<5ετίας) 58,2(<5ετίας) 20,8(<5ετίας) 231
2η /852,63 170,53(>5ετίας) 102,32(>5ετίας) 51,16(>5ετίας) 34,1 55 10 423
85,27(<5ετίας) 71,62(<5ετίας) 25,6(<5ετίας) 281,6
3η / 1010,86 202,2 121,3 60,7 40,4 65,2 10 500
4η / 1168,6 233,7 140,2 70,12 46,7 75,4 10 576,12
5η / 1319,65 264 158,4 79,2 52,8 85,12 10 650
………………… ………….. ………….. …………. ………….. ………….. …………. …………..
14η / 2333 ………….. ………….. …………. …………… ………….. ………….. …………..

 

ζ. Η δέσμευση του τρίτου μνημονίου Ν. 4336/2015 για ενοποίηση όλων των Ταμείων σε ένα, θα επιφέρει οριστική καταστροφή του Ταμείου μας, πλήρη διάψευση της θεμιτής προσμονής των χιλιάδων ασφαλισμένων για αξιοπρεπή σύνταξη και παροχές, και θα εξαϋλώσει τα εναπομείναντα αποθεματικά μας, σημαντικά ακόμη σε σύγκριση με εκείνα των υπολοίπων ΦΚΑ.

 

  1. Συμπεράσματα

Από τα όσα συνοπτικά εκτέθηκαν στις ενότητες 2 και 3, προκύπτει αβίαστα το συμπέρασμα ότι η υλοποίηση της νέας βίαιης και χωρίς μελέτη, ωρίμανση στο χρόνο, συναίνεση των εμπλεκομένων καθολικής ενοποίησης σε ένα φορέα, θα οδηγήσει στην οριστική καταστροφή του Ταμείου και των ασφαλισμένων του και την πλήρη εξαΰλωση των αποθεματικών του, που συσσωρεύτηκαν διαχρονικά αποκλειστικά από τους ασφαλισμένους του.

Αντίθετα μια πρόταση, που θα στοχεύει στην ουσιαστική ενοποίηση στο εσωτερικό του ΕΤΑΑ, θα παρεμβαίνει στην οργάνωση και τις υποδομές του, θα διασφαλίζει την ουσιαστική διαχείριση και αξιοποίηση της περιουσίας του και θα περιλαμβάνει νομοθετικές παρεμβάσεις που θα σταματούν, και στο χρόνο θα αντιστρέφουν τη συνεχιζόμενη »αιμορραγία» φυγής ασφαλισμένων, συσσώρευσης οφειλών άρα απώλειας εσόδων, θα δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του Ταμείου, ανάγοντάς το σε “όαση” μέσα στη διαμορφωμένη “έρημο” του Συστήματος Κοινωνικής Ασφάλισης της χώρας μας.

 

  1. Προτάσεις

        α. Ενοποίηση όλων των επιμέρους φορέων που έχουν ανεξάρτητη ένταξη στο ΕΤΑΑ δηλαδή ΤΑΣ,   ΤΠΕΔΕ, ΤΠΔΑ, ΤΥΔΕ, ΤΥΔΠ, ΤΥΔΘ, ΤΠΔΕ στον αντίστοιχο βασικό τομέα δηλαδή Ταμείο Νομικών, ΤΣΜΕΔΕ και ΤΣΑΥ.

β. Συγχώνευση όλων των περιφερειακών Τμημάτων και Γραφείων των τριών Τομέων και κατάργηση όσων έχουν στην ευθύνη τους περιορισμένο αριθμό ασφαλισμένων που εξυπηρετούν και ταυτόχρονα περιορισμένες αρμοδιότητες.

γ. Δημιουργία ενιαίου Οργανισμού που θα καλύπτει τις ανάγκες και τις απαιτήσεις του Ενιαίου ΕΤΑΑ και των τριών Τομέων του. Στόχος οι ενιαίες διοικητικές λειτουργίες, λογιστική λειτουργία, διαχείριση της περιουσίας κ.λ.π.

δ. Πλήρης ηλεκτρονική υποδομή, ενιαία για τους τρεις Τομείς του, που θα καλύπτει όλες τις δραστηριότητες συναλλαγής του Ταμείου με τους ασφαλισμένους π.χ. εισφορές, παροχές, περιουσία, προμήθειες, διεκπεραίωση αλληλογραφίας, ενστάσεις κ.λ.π. Μια πλήρης ηλεκτρονική υποδομή θα καλύψει επαρκώς και τις όποιες ανάγκες ασφαλισμένων περιφερειακών που όπως προτάθηκε παραπάνω θα καταργηθούν.

ε. Ενιαιοποίηση για τους τρεις Τομείς, ασφαλιστικών κλάδων, εισφορών, παροχών, ηλικιακών ορίων θεμελίωσης σύνταξης, παροχών σε χρήμα κ.λ.π.

στ. Επανεξέταση των λεγόμενων »κοινωνικών πόρων» που υπάρχουν σήμερα και προβλέπεται η κατάργησή τους καθώς και αυτών που έχουν ήδη καταργηθεί. Ως αποτέλεσμα της επανεξέτασης για όσους δεν τεκμαίρεται ότι πρόκειται για »κοινωνικούς πόρους» να διεκδικηθεί η παραμονή τους καθώς και η επαναφορά γι αυτούς που έχουν καταργηθεί.

ζ. Διατήρηση της οικονομικής αυτοτέλειας της περιουσίας κάθε Τομέα, ανεξάρτητα από την ενιαία διαχείριση και αξιοποίηση της, καθώς και από τη δυνατότητα εσωτερικά στο ΕΤΑΑ δανειοδότησης μεταξύ των Τομέων για κάλυψη αναγκών που ήδη προβλέπεται και επιβάλλεται στα πλαίσια της αυτονόητης αλληλεγγύης και του ενιαίου συμφέροντος των ασφαλισμένων και του ΕΤΑΑ.

η. Διατήρηση των Δ.Ε. των τριών Τομέων, με αρμοδιότητες την εξέταση και εκδίκαση κάθε είδους ενστάσεων και αιτήσεων θεραπείας των ασφαλισμένων ευθύνης τους, συνεχείς βελτιωτικές παρεμβάσεις (σε συνεννόηση και συμφωνία με το ΔΣ του ΕΤΑΑ) στις καθημερινές συναλλαγές των ασφαλισμένων καθώς και εισηγήσεις-προτάσεις στο ΔΣ του ΕΤΑΑ για το σύνολο των δραστηριοτήτων.

θ. Ριζική αλλαγή στον τρόπο καθορισμού των εισφορών ΕΕ ασφαλισμένων του ΕΤΑΑ με στόχο την αντιστροφή διαρροής και συσσώρευσης χρεών η οποία να αντιστοιχίζεται με την πραγματική κατάσταση που έχει διαμορφωθεί και σύμφωνα με όλες τις εκτιμήσεις θα διατηρηθεί σε μικρό ή μεγάλο βαθμό τουλάχιστον για την επόμενη πενταετία.

Στο πραγματικά δύσκολο αυτό θέμα, έχω λάβει υπόψιν μου και την αξιόλογη πρόταση που έχει διατυπώσει η Δ/ντρια εισφορών του ΤΣΜΕΔΕ κ. Μ. Λέκκα, με παρεμβάσεις που την τροποποιούν σε κάποια σημεία, τη διευρύνουν και την απλοποιούν.

Η πρόταση διαρθρώνεται ως εξής:

(1). Ενιαία καταβολή των εισφορών ανά τρίμηνο με δυνατότητα καταβολής χωρίς καμία επιβάρυνση μέχρι το τέλος του επόμενου του τριμήνου μήνα.

(2). Καθορισμός ενός ενιαίου ετήσιου ποσού εισφοράς που θα καλύπτει την ασφάλιση ιδιότητας, την υγειονομική περίθαλψη και την ασφαλιστική ενημερότητα ώστε να διασφαλίζεται η απρόσκοπτη επαγγελματική δραστηριότητα των ασφαλισμένων και αντίστοιχα βασική σύνταξη (με κοινωνικά κριτήρια) και ένα ανάλογο των εισφορών ποσό συντάξιμης παροχής.

Ενδεικτικά εκτιμώ ότι ένα τέτοιο ποσό μπορεί να προσδιοριστεί στο 1/4 περίπου του σημερινού μέσου όρου των ετήσιων εισφορών ΕΕ δηλαδή περίπου 1000 €. Προφανώς η αναλογιστική μελέτη είναι αυτή που θα καθορίσει το ακριβές ποσό.

Για τον προσδιορισμό των εισφορών πάνω από το ελάχιστο βασικό, θα καθοριστεί ποσοστό σε συνάρτηση με τα πραγματικά εισοδήματα του ΕΕ. Στα πραγματικά εισοδήματα του ΕΕ (ατομικό φορολογητέο εισόδημα) θα λαμβάνεται υπόψιν φυσικά και το οικογενειακό φορολογητέο εισόδημα.

Ενδεικτική πρόταση που θα οριστικοποιηθεί με βάση τα αποτελέσματα αναλογιστικής μελέτης :

 

ΑΤΟΜΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΕΙΣΦΟΡΑ ΕΠΙ ΤΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ
Μέχρι 5000 € 10%
Μέχρι 10000 € 10%
Μέχρι 15000 € 10%
Μέχρι 20000 € 11%
Μέχρι 25000 € 12%
Μεγαλύτερο των 25000 € 13%
Μεγαλύτερο των 40000 € 15%

 

Τα παραπάνω θα ισχύουν με την προϋπόθεση ότι αντίστοιχα το οικογενειακό εισόδημα ως άθροισμα δεν είναι μεγαλύτερο του διπλάσιου του ατομικού. Εξυπακούεται ότι ο προσδιορισμός της συντάξιμης παροχής θα είναι ανάλογος με το ύψος των εισφορών που έχουν καταβληθεί, εκκινώντας από την προσδιορισμένη ελάχιστη σύνταξη που θα καλύπτει όσους μένουν στην υποχρεωτική βάση εισφορών.

Για να μην υπάρξουν προβλήματα προσδιορισμού μεταβατικού χρόνου, ο μεν νέος τρόπος υπολογισμού των εισφορών μπορεί να εφαρμοστεί από 1/1/2016, όσον δε αφορά στη συνταξιοδοτική παροχή να περιλαμβάνει δύο σκέλη δηλαδή μέχρι 31/12/2015 με τον υφιστάμενο τρόπο υπολογισμού   και για τον υπόλοιπο διανυθέντα χρόνο ασφάλισης μέχρι τη θεμελίωση, με το νέο τρόπο υπολογισμού.

(3). Είναι προφανές ότι η παραπάνω αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού των εισφορών των ΕΕ από μόνη της δεν αρκεί να οδηγήσει στην αντιστροφή της κατάστασης των συσσωρευμένων οφειλών προς το Ταμείο που υπολογίζονται σε μερικές εκατοντάδες εκ. €, καθώς και του σημαντικού αριθμού οφειλετών εκτός ρύθμισης.

Οι νομοθετικές παρεμβάσεις που σχετίζονται με ευνοϊκές ρυθμίσεις για αποπληρωμή οφειλών απέδειξαν ότι δόθηκε η δυνατότητα σε ένα μέρος οφειλετών να ενταχθούν σε αυτές και στο Ταμείο να διευθετήσει την είσπραξη μέρους των οφειλών, απαιτείται συνεπώς μια πιο “γενναία” νομοθετική παρέμβαση ρύθμισης οφειλών, προκειμένου να συμπεριλάβει το σημαντικό αριθμό ασφαλισμένων που παραμένουν λόγω οικονομικής αδυναμίας ακόμη εκτός ρύθμισης.

Βασικές παράμετροι της προτεινόμενης ρύθμισης:

  • Να αφορά οφειλές που έχουν δημιουργηθεί μετά το 2008, περίοδο που ξεκίνησε και διατηρείται η σοβαρή οικονομική κρίση και ο επαγγελματικός μαρασμός του κλάδου.
  • Η μόνη επιβάρυνση που θα καταλογιστεί στο οφειλόμενο κεφάλαιο δεν πρέπει να είναι μεγαλύτερη από την πρόσοδο των αποθεματικών κοινού κεφαλαίου όπως αυτή διαμορφώνεται ετήσια από την ΤτΕ.
  • Τέλος προκειμένου να ενταχθούν σε ρύθμιση και αυτοί οι ασφαλισμένοι που έχουν αυτά τα χρόνια μηδενικό εισόδημα ή εξαιρετικά χαμηλό (κάτω από τα όρια της επιβίωσης) δηλαδή κάτω των 5000 € ετησίως, θα πρέπει να επανέλθει η πρόταση που το ΤΣΜΕΔΕ (τουλάχιστον) είχε προτείνει και περιείχε τη δυνατότητα για την επόμενη τριετία (μέχρι το 2018) με αίτησή τους να εξαιρούνται των τρεχουσών εισφορών, καλύπτοντας μόνο τις δόσεις οφειλής τους. Εξυπακούεται ότι αυτή η επιλογή τους, θα έχει ως συνέπεια τον μη υπολογισμό αυτού του χρόνου ως συντάξιμου αλλά με δυνατότητα εξαγοράς του στο μέλλον, καλύπτοντας τις προβλεπόμενες εισφορές που δεν κατέβαλαν. Η προϋπόθεση γι αυτή την ένταξη είναι ο ετήσιος έλεγχος της φορολογικής τους κατάστασης που θα αποδεικνύει ότι το εισόδημά τους είναι, ατομικό κάτω των 5000 € και οικογενειακό κάτω των 10000 €. Με την προτεινόμενη ρύθμιση θα δοθεί η δυνατότητα να αποπληρωθούν οφειλές που διαφορετικά δεν διαφαίνεται κατορθωτό με συνέπεια, στο επόμενο χρονικό διάστημα αυτοί οι ασφαλισμένοι να εξωθηθούν εκτός Ταμείου το δε Ταμείο να μην τις εισπράξει ποτέ.
  • Για τους έχοντες οφειλές πριν το 2008 να ισχύει η πάγια ρύθμιση.

(4). Αναγνώριση της ιδιότητας του ανέργου ΕΕ σε συνδυασμό με το χαμηλό εισόδημα, έτσι ώστε να διεκδικηθεί το αντίστοιχο επίδομα ανεργίας γι αυτούς τους ασφαλισμένους μας, που εξάλλου από 1/1/2011 στα πλαίσια του Ν. 3986/11 θεσμοθετήθηκε και καταβάλλεται ειδική εισφορά στον ΟΑΕΔ για αυτό το σκοπό. Για το θέμα αυτό μπορεί να εξεταστεί η δυνατότητα κάλυψης της ανεργίας και του χαμηλού εισοδήματος μέσω της ενεργοποίησης του Κλάδου Ειδικών Παροχών (θεσμοθετημένου για το ΤΣΜΕΔΕ με το Ν. 3518/06 που επιβεβαιώθηκε με το Ν. 3655/08) διευρυμένου για όλο το ΕΤΑΑ (τους τρεις Τομείς του) με ταυτόχρονη μεταφορά αυτών των ποσών στον Κλάδο αυτό.

(5). Τέλος, οι οφειλές του Κράτους από την τριμερή, η κλοπή του αποθεματικού μας λόγω PSI, η ιδιαιτερότητα της εγγυοδοσίας -πιστοδοσίας και η Τράπεζα Αττικής, οφείλουν να αποτελέσουν, εκτός των άλλων, διαπραγματευτικά επιχειρήματα. Ταυτόχρονα οι οφειλές του Κράτους και οι απώλειες του PSI, παραμένουν ως απαίτηση και διεκδικείται η υλοποίηση της με συγκεκριμένο τρόπο και χρονοδιάγραμμα.

 

Επίλογος

Αντιλαμβάνομαι ότι μέρος των προτάσεων που παρατίθενται βρίσκονται εκτός του υφισταμένου θεσμικού πλαισίου, θεωρώ όμως ότι εάν από την ανάλυση της κατάστασης των ασφαλισμένων μας και τις εκτιμήσεις από την καταγραφή των δεδομένων του Ταμείου, πιστεύουμε ότι η βελτίωση και η προοπτική βιωσιμότητας του Ταμείου “περνάει” μέσα από αυτές τις ρυθμίσεις που θεωρούμε αναγκαίες, επιβάλλεται να τεθούν σε προτεραιότητα στο διεκδικητικό μας πλαίσιο και συσπειρώνοντας όλους τους φορείς που εκπροσωπούν τους ασφαλισμένους μας (ΤΕΕ, Δικηγορικοί Σύλλογοι, Ιατρικοί Σύλλογοι κ.λ.π), να επιδιώξουμε την υλοποίηση τους.

Είμαι στη διάθεση της επιτροπής καθώς και του ΔΣ του ΕΤΑΑ για πιθανές διευκρινίσεις ή ευρύτερη ανάλυση των απόψεων που παρατίθενται.

 

 

 Παναγιώτης Μούζιος

                                                                                        Ηλεκτρολόγος Μηχανικός

                                                                                             Μέλος ΔΣ ΕΤΑΑ

                                                                                                  7 – 9 – 2015

About Γιάννης Κατσούλης

ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ : Προέδρος ΕΣΤΑΜΕΔΕ, 2013 - 2016 ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ, ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΣΤΑΜΕΔΕ, 2017 (6972820575) ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ (estamede.gr), 2013 - ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΥΧΟΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ (Ε.Μ.Π.) ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΕΣ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΗΝ ΕΔΑΦΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΘΕΜΕΛΙΩΣΕΙΣ (Μ.Ι.Τ.) MASTER OF SCIENCE IN CIVIL ENGINEERING (NORTHEASTERN) MASTER OF SCIENCE IN ENGINEERING MANAGEMENT (NORTHEASTERN)